Azami sermaye düşüşü: zirveyi, sırayı ve para birimini doğru ölçün

Kaynak varsayımında hesap 10.000 EUR’dan 11.500’e yükselir, sonra 8.700’e düşer. Önceki zirveden kayıp 2.800/11.500 ≈ %24,35. Bu, geçmiş bir düşüşü kaydeder; strateji kalitesi, gelecek kayıp tavanı veya psikolojik eşik belirlemez. Önce hangi sermaye serisini ölçtüğünüzü tanımlayın.

Drawdown tam olarak nedir?

Sermaye düşüşü, seçilmiş seride daha önceki zirveden sonraki değere gerilemeyi ölçer. Seri bakiye, özkaynak veya dış nakit akımlarından arındırılmış yatırım endeksi olabilir. Pozitif zirve H ve daha sonraki değer K için (H−K)/H×100 yüzdeyi verir. Dönem, sıklık ve tanımı sonuçları karşılaştırmadan yazın.

Kaynak USD örneği ayrıdır: başlangıç 10.000, iki hafta sonraki zirve 11.500, sonraki 9.800’de düşüş yaklaşık %14,8; dip 8.700 olunca yaklaşık %24,3. Düşüş başlangıç yatırılan tutardan değil, önceki ilgili zirveden ölçülür. Nakit akımı olmadan 10.000→20.000→15.000 USD yolu başlangıca göre hâlâ +%50 iken zirveden %25 düşüştür.

Para yatırmak performansı kendiliğinden toparlamaz. Kaynak basitleştirilmiş birim modelinde 10.000 USD, 100 USD’den 100 birim alır. Hesap 8.000’e düşünce birim 80 USD olur. Tam o değerleme anında 8.000 USD yatırılır ve 100 ek birim alınır: hesap 16.000, toplam 200 birim; birim hâlâ 80’dir. Sonraki %10 düşüşte hesap 14.400, birim 72 USD olur.

Birim serisi 100→80→80→72 için MDD %28; ham hesap serisi 10.000→8.000→16.000→14.400 için %20 görünür. Yeni para kaybı gidermedi, serinin tabanını değiştirdi. Bu model akım anında değerleme gerektirir ve GIPS uygunluğu iddiası taşımaz.

En yüksek ve en düşük değer tek başına yetmez

Kaynakta dört eşit aralıklı kurgusal gözlem var; aralarda gösterilmeyen değişim veya nakit akımı yok. A: 100→80→120→100; B: 100→120→80→100. İkisi de 100’de başlar/biter, minimum 80 ve maksimum 120’dir. Zirve dipten önce gelmelidir.

A’da 100→80 %20, sonraki 120→100 yaklaşık %16,67 düşüştür; büyüğü %20 seçilir. B’de 120 önce, 80 sonra olduğundan 40/120 ≈ %33,33 bulunur. Zaman sırasını göz ardı edip küresel maksimum/minimum kullanmak A’ya hiç yaşamadığı bir düşüş atar. Bunlar strateji sonucu değil, tanım örnekleridir.

Azami düşüş neyi anlatır, neyi anlatmaz?

Maximum drawdown, seçilmiş dönemde ölçülen en derin düşüştür. On iki ayda dört zirve-dip bölümü %8, %14, %23 ve %11 ise MDD %23; bu sayıların ortalaması değildir. Ortalama düşüş başka ölçüdür. Aynı +%20 yıllık getiriyi kaydeden iki kurgusal stratejinin MDD’si %5 ve %35 olabilir; geçmiş yolları farklıdır.

MDD tek başına iflas olasılığı, kalıcı avantaj veya kişinin dayanma kapasitesi değildir. Maruziyet, maliyet, düşüş süresi ve verinin varsayımlarıyla birlikte okunur. Değişmeyen gözlem ve tanımla geçmişi uzatmak MDD’yi azaltamaz; kayan aralık, farklı örnekleme veya düzeltilmiş veri başka değer verebilir. 10.000’den 7.700 USD’ye düşüş, sonraki toparlanma olsun olmasın o bölüm için %23’tür.

Toparlanma yüzdesi neden daha büyüktür?

Kayıp sonrası yüzde kazanç kalan daha küçük tabana uygulanır. Düşüş kesri 0≤d<1 için gereken artış d/(1−d); yüzde için ×100. %10 kayıp yaklaşık %11,1, %20 kayıp %25, %30 kayıp %42,9, %50 kayıp %100, %70 kayıp yaklaşık %233, %90 kayıp %900 artış ister. %80 için %400 gerekir. %100 kayıptan sonra sıfır sermaye hiçbir sonlu yüzde getirisiyle eski zirveye ulaşmaz; yeni para ayrı akımdır.

Ayrı varsayımsal her yıl sabit net %15 getiri, kalan sermayeyi ln(2)/ln(1,15) ≈ 4,96 yılda ikiye katlar. Yalnız yıl sonları gözlenirse ilk iki katı aşan gözlem beşinci yıldır. Bu, %50 kayıp sonrası aritmetiği açıklar; ulaşılabilir getiri veya gerçek toparlanma süresi tahmini değildir.

İki kapanış değeri arasındaki getiri, aradaki en derin çukuru göstermez. Yol boyunca özkaynağı kaydedin; saatlik, günlük veya aylık örnekleme farklı dipleri yakalayabilir. Sonucun hangi gözlemlerden oluştuğu sayının yanında yazılmalıdır.

MDD sayısının yanında hangi kayıt bulunmalı?

• Seri: bakiye, özkaynak veya akımdan arındırılmış endeks mi?
• Sıklık: gün içi, günlük, haftalık veya aylık mı; hangi ara noktalar eksik?
• Nakit akımı: yatırma/çekme nasıl ayrıldı ve akım anında değerleme var mı?
• Dönem ve sıra: zirve dipten önce mi, kayan aralık başlangıcında zirve sıfırlanıyor mu?
• Mevcut maruziyet: geçmiş MDD sonraki kaybı veya çıkış fiyatını sınırlar mı? Hayır.

Dört evrensel kritik eşik var mı?

Önceki dört eşik anlatımı burada genel bir kural olarak kullanılmıyor. Bütün yatırımcılar için aynı yüzdelerde aynı psikolojik sonuç veya devam etme olasılığı belirlenemez. Kendi sınırınızı aşağıdaki kapasite ve ölçüm koşullarıyla değerlendirin.

Herkes için uygun ve sağ çıkılabilir tek düşüş yüzdesi yoktur. Önceden mali kapasiteye dayalı inceleme/durdurma eşiği seçin, mevcut yöntemin geçerliliği ve nedenleri inceleyin. Boşluk amaçlanan eşiği aşabilir. ESMA’nın 27 Mart 2018 açıklamasında aktarılan ulusal Avrupa analizleri perakende CFD hesaplarının %74–89’unun zarar ettiğini bildiriyordu; bu tarihsel aralık Türkiye’nin veya belirli kurumun güncel oranı değildir. Güncel uyarıyı gerçek sağlayıcı ve ülke bağlamında okuyun.

TRY karşı örneği: raporlama parası sonucu değiştirebilir

Ayrı üç gözlemli varsayım: USD hesabı 10.000→9.000→10.000; aynı anların atanmış TRY/USD çevrimleri 40→48→45. Dış nakit akımı ve ayrı çevrim ücreti yoktur; bu, gerçek piyasa serisi veya döviz alım-satımı değildir. Her gözlemi kendi anındaki kurla raporlayın.

USD serisinin MDD’si %10; TRY değerleri 400.000→432.000→450.000 olduğundan bu üç gözlemde TRY MDD’si %0. İlk USD kaybıyla birlikte raporlama kuru değişimi TRY değerini %8 artırmıştır. Aynı portföyün iki para biriminde farklı geçmiş düşüşü olması çelişki değildir; aradaki gözlenmemiş hareketlere dair sıfır risk sonucu çıkarılmaz.

Bütün geçmişe son kur 45 uygulanırsa 450.000→405.000→450.000 ve %10 düşüş bulunur. Bu sabit kurla başka bir seri olabilir; fakat gerçek anların TRY karşılığı diye etiketlenemez. Tarihsel raporlama, sabit-kur karşılaştırması ve fiilî çevrim maliyeti farklı ölçülerdir. Raporlama parasını değiştirmek USD fiyat kaybını geriye dönük ortadan kaldırmaz.

Ölçümü ve planı nasıl gözden geçirirsiniz?

1. Sıklığı seçin. Tarih, sermaye ve o tanımda önceki en yüksek değeri kaydedin. Haftalık kapanış gün içi dibi kaçırabilir.
2. Maruziyeti ve bütçeyi inceleyin. %1’den %0,5’e hacim değişikliği seçilmiş bir modeldir; %10 düşüşte evrensel zorunluluk değildir. Kısmi risk dengeleme duyarlılık, masraf ve teminatı değiştirebilir; gelecekte daha küçük düşüş garanti etmez.
3. Gözlem ile varsayımı ayırın. Günlükte kurala uygun işlem, gerçekleşme farkı ve plan sapmasını ayrı işaretleyin. Sınıflandırma tek başına avantajı veya duyguların tek neden olduğunu kanıtlamaz.
4. Değişikliği açık modelle sınayın. Kural, veri, ücret ve gerçekleşme varsayımını yazın. Demo uygulama disiplinini gösterebilir; geleceğin canlı sonucunu veya azami kaybı belgelemez.
5. İnceleme eylemini önce tanımlayın. Eşik garanti edilmiş para sınırı değildir. Beklenmedik şok ve boşluk stopun ötesinde gerçekleşebilir; mevcut pozisyonun nasıl ele alınacağını kaydedin.

Türkiye’de okuyan kişi için sonraki adım

Hesap raporunu ve sermaye tanımını kaydederek başlayın; keyfî %10/%20/%30 basamaklarını herkes için zorunlu davranışa dönüştürmeyin. Backtest MDD’sini otomatik 1,5–3 ile çarpmak kanıtlanmış canlı ilişki değildir. Veri, maliyet, fiyat türü, gerçekleşme ve nakit akımlarını aynı tanıma getirin.

Türkiye’de yerleşik kişilere kaldıraçlı işlem hizmeti sunmak için SPK yetkisi ayrıca kontrol edilir; yabancı lisans veya bankacılık gözetimi bunun yerine geçmez. Türkçe sayfa okumak vergi yerleşikliğini belirlemez. Bu matematik örnekleri güncel vergi oranı, ürün izni veya belirli kurumun aktif kaydı hakkında hüküm vermez.