Thanh khoản Forex trong ngày — khi nào spread hẹp nhất

Một trader tôi quen từng kể rằng anh ấy thua lỗ với EUR/JPY lúc ba giờ rưỡi sáng — "vì mất ngủ và nhìn đồ thị thấy sạch đẹp". Spread lúc giữa trưa chỉ có 1,2 pip, nhưng đêm đó nó nở rộng lên gần năm pip. Lệnh của anh bị trượt giá (slippage), rồi cắt lỗ (stop loss) bị quét bởi một cú giật mà thanh khoản (liquidity) trong giờ Luân Đôn sẽ hấp thụ không chớp mắt. Anh ấy đoán đúng chiều — nhưng sai giờ. Đó chính là trọng tâm của bài này: thanh khoản Forex thay đổi theo bậc độ lớn trong một ngày, và giờ bạn chọn để vào lệnh đôi khi quan trọng hơn cả chiều đi của vị thế.

Thanh khoản Forex thực sự có nghĩa là gì

Thanh khoản là khả năng thị trường hấp thụ lệnh của bạn mà không làm giá dịch chuyển đáng kể. Khi thị trường có chiều sâu, mua một lot chuẩn EUR/USD chỉ đẩy tỷ giá đi một phần nhỏ của pip, và khoảng cách giữa giá mua tốt nhất với giá bán tốt nhất — tức spread (chênh lệch giá) — là rất nhỏ. Khi thị trường mỏng, điều ngược lại xảy ra: spread nở rộng, mọi lệnh cỡ vừa đều đẩy giá lên, và trượt giá có thể nuốt trọn toàn bộ kế hoạch rủi ro.

Theo khảo sát Triennial Central Bank Survey của Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS, 2022), khối lượng giao dịch ngoại hối toàn cầu hằng ngày đạt khoảng 7,5 nghìn tỷ USD. Nhưng con số trung bình đó che giấu sự thật quan trọng nhất: dòng tiền không chảy đều. Phần lớn khối lượng tập trung vào một vài giờ cao điểm của châu Âu và Mỹ; ngoài những khoảng đó, sổ lệnh mỏng dần và chi phí vào lệnh tăng lên. Toàn bộ thời gian trong bài này được tính theo giờ Việt Nam (ICT, UTC+7).

Phiên châu Á — yên tĩnh nhưng tốn kém hơn

Phiên châu Á kéo dài từ khoảng 06:00 đến 15:00 (giờ Việt Nam / ICT), là phiên yên tĩnh nhất trong ngày. Trung tâm thống trị là Tokyo và đồng tiền chủ đạo là đồng yên Nhật. Các cặp có đồng yên (USD/JPY, EUR/JPY, GBP/JPY) có thanh khoản phiên giao dịch khá tốt trong những giờ này, vì đây là lúc các ngân hàng Nhật, các nhà xuất khẩu thanh toán hợp đồng và Ngân hàng Nhật Bản (Bank of Japan) đều hoạt động. Ngược lại, các cặp chính không có đồng yên như EUR/USD hay GBP/USD thường chỉ được theo dõi chứ không được giao dịch nhiều trong khung giờ này.

Hệ quả thể hiện trực tiếp trên spread. EUR/USD — trong những giờ thanh khoản nhất chỉ có 0,2–0,3 pip — thường nở rộng lên 0,8–1,2 pip trong phiên châu Á. Với ai đang scalp những biến động ngắn theo tỷ lệ rủi ro/lợi nhuận 1:1, đó là chi phí thêm từ vài đến hàng chục phần trăm trên mỗi lệnh — khoản tiền không liên quan gì đến chất lượng phân tích.

Phiên Luân Đôn — sổ lệnh sâu nhất trong ngày

Luân Đôn là trung tâm ngoại hối lớn nhất thế giới. Theo khảo sát BIS Triennial Survey 2022, khoảng 38% khối lượng giao dịch ngoại hối toàn cầu được xử lý qua các bàn giao dịch đặt tại Vương quốc Anh — nhiều hơn bất kỳ nơi nào khác trên bản đồ. Phiên Luân Đôn mở vào khoảng 14:00–15:00 ICT và kéo dài đến khoảng 00:00–01:00 ICT. Đây là những giờ sổ lệnh sâu nhất, spread trên các cặp chính hẹp nhất, và cơ hội phân tích kỹ thuật phong phú nhất.

Những giờ đầu sau khi Luân Đôn mở cửa đặc biệt sôi động với các cặp pound — GBP/USD có thể tạo biên độ hàng chục pip trước khi New York thức dậy. Đó là lý do nhiều day trader tập trung vào pound thường giới hạn phiên của mình vào buổi chiều (giờ Việt Nam).

"Thời điểm tốt nhất để giao dịch là khi các phiên thị trường chồng lên nhau. Đó là lúc thanh khoản cao nhất và các biến động sạch nét nhất." — Kathy Lien, Day Trading and Swing Trading the Currency Market, Wiley, 2016.

Giao thoa Luân Đôn–New York — khoảng vàng trong ngày

Khoảng thời gian quan trọng nhất trong ngày là lúc phiên Luân Đôn và New York chồng nhau, từ khoảng 20:00 đến 23:00 ICT. Trong vài giờ đó, các dealer từ Luân Đôn, Frankfurt, Paris, New York và Chicago đều ngồi tại bàn làm việc cùng một lúc. Phần lớn vốn định chế hoạt động đồng thời, và đây chính xác là lúc các số liệu vĩ mô quan trọng nhất cho đồng USD được công bố — Non-Farm Payrolls (NFP), Chỉ số Giá tiêu dùng (CPI) và các quyết định của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC).

Kết quả là spread EUR/USD tại các broker ECN co lại còn 0,2–0,3 pip, và các lệnh bán lẻ cỡ vừa được khớp gần như không có trượt giá. Nếu bạn chỉ giao dịch một lần mỗi ngày và không muốn phải vật lộn với thị trường về từng pip chi phí, đây là khung giờ cho bạn nhiều nhất với chi phí ít nhất. Giao thoa ngắn thứ hai đáng giá là khoảng một giờ khi Tokyo bàn giao cho Luân Đôn vào khoảng 14:00–15:00 ICT, chủ yếu hữu ích cho các cặp đồng yên.

Rollover — giờ spread có thể bùng nổ

Có một thời điểm mà người mới thường không được nghe tới và dễ bị bất ngờ: rollover hằng ngày. Tại hầu hết các broker, điều này xảy ra vào khoảng 05:00–06:00 ICT, vì đây là nửa đêm theo giờ máy chủ (thường là New York). Đây là thời điểm kết thúc ngày giao dịch theo sổ sách kế toán — lúc điểm phí qua đêm (swap) được tính và các ngân hàng cân bằng sổ lệnh của mình.

Hệ quả thực tế là thanh khoản có thể bốc hơi trong vài phút đó. Các ngân hàng rút giá chào, sổ lệnh mỏng lại, và spread EUR/USD — vốn chỉ có 0,25 pip trong khung giờ tối ưu — có thể tạm thời nở rộng gấp nhiều lần. Tệ hơn, điều này trùng với thời điểm phiên New York kết thúc và khoảng yên tĩnh trước khi Tokyo mở cửa. Một lệnh thị trường (market order) đặt đúng vào lúc đó có thể bị khớp với mức trượt giá mà bạn sẽ không bao giờ thấy ở bất kỳ giờ nào khác. Nếu chiến lược của bạn không yêu cầu bạn phải có mặt lúc đó, hãy đơn giản tránh nó ra.

Sự khác biệt spread thực tế trên EUR/USD

EUR/USD là cặp tiền được giao dịch tích cực nhất thế giới và là điểm tham chiếu tốt nhất để đo thanh khoản theo thời gian. Bảng dưới đây cho thấy spread trên tài khoản ECN thay đổi như thế nào trong một ngày — đây là bức tranh trung bình, không phải cam kết, vì giá trị chính xác phụ thuộc vào từng broker, nhưng tỷ lệ là nhất quán.

Sự khác biệt giữa 0,25 pip trong giao thoa và 2 pip lúc rollover là hệ số tám. Với ai chạy hàng chục lệnh một ngày trên một lot chuẩn, khoảng cách đó chuyển thành hàng trăm USD chi phí mỗi tháng — tiền mất đi không phải vì phân tích sai, mà vì sai giờ. Để hiểu thêm về cơ chế đằng sau sự khác biệt giữa các phiên, xem phần kiến thức cơ bản về Forex.

Cặp tiền nào phù hợp với giờ nào

Quy tắc đơn giản: khớp cặp tiền với giờ, không phải ngược lại. Mỗi đồng tiền có trung tâm tài chính nội địa của nó, và thanh khoản cao nhất khi trung tâm đó mở cửa. Giao dịch các cặp chính (EUR/USD, GBP/USD, USD/JPY) chủ yếu trong giao thoa Luân Đôn–New York từ 20:00 đến 23:00 ICT, khi spread hẹp nhất. Các cặp pound đặc biệt sôi động ngay khi Luân Đôn mở vào khoảng 14:00–15:00 ICT. Các cặp đồng yên cũng có lý trong giờ Tokyo khi các ngân hàng Nhật đang hoạt động.

Với các cặp kỳ lạ như USD/TRY hay USD/ZAR, chỉ giao dịch trong giờ làm việc địa phương của ngân hàng nước đó — ngoài khoảng đó spread có thể nở rộng nhiều lần và chỉ riêng chi phí giao dịch đã ăn hết lợi thế, kể cả khi chiều đi đúng. Với quản lý rủi ro bài bản, việc chọn đúng giờ vào lệnh là một trong những điều chỉnh miễn phí có tác động lớn nhất bạn có thể thực hiện ngay hôm nay.

Bước tiếp theo của bạn

1. Kiểm tra spread của broker tại ba giờ khác nhau. Mở lịch sử báo giá EUR/USD trên nền tảng của bạn và so sánh spread lúc 08:00 ICT (phiên châu Á), lúc 16:00 ICT (phiên Luân Đôn giữa ngày) và lúc 21:00 ICT (giao thoa Luân Đôn–New York). Nếu spread rộng nhất gấp hơn năm lần so với spread hẹp nhất, broker của bạn đang dùng spread biến đổi theo phiên — và bạn vừa nhìn thấy bằng mắt thật chi phí thực của việc giao dịch ngoài giờ chính.
2. Đặt khoảng 20:00–23:00 ICT làm cửa sổ vào lệnh mặc định. Nếu bạn giao dịch các cặp chính và không có lý do gì phải ngồi trước màn hình suốt đêm, hãy lên kế hoạch vào lệnh trong giao thoa Luân Đôn–New York. Đây là khoảng thời gian spread hẹp nhất, trượt giá nhỏ nhất và khối lượng lệnh thể chế cao nhất — tất cả đều có lợi cho nhà đầu tư cá nhân.
3. Đánh dấu 05:00–06:00 ICT là vùng cấm vào lệnh mới. Ghi chú phía trên màn hình rằng cửa sổ rollover (khoảng 05:00–06:00 ICT) là lúc spread có thể nở rộng gấp nhiều lần. Nếu bạn đang giữ một vị thế vào thời điểm đó, hãy kiểm tra rằng mức cắt lỗ (stop loss) không đặt quá sát so với biến động thông thường của thị trường.
4. Khớp cặp tiền với giờ, không phải ngược lại. Trước khi nhấn nút, tự hỏi một câu: trung tâm tài chính nội địa của đồng tiền này có đang mở không? Giao dịch cặp đồng yên khi Tokyo đang hoạt động, cặp pound khi Luân Đôn vừa mở, và cặp kỳ lạ chỉ trong giờ làm việc của ngân hàng bản địa. Đây không phải tư vấn đầu tư — và với giao dịch ngoại hối/CFD qua broker nước ngoài tại Việt Nam, cần lưu ý rằng loại hình này không được Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) cấp phép cho nhà đầu tư cá nhân; giao dịch qua broker nước ngoài không có giấy phép NHNN tiềm ẩn rủi ro pháp lý và tài chính đáng kể.