Bu makalede
Bu makaleyi okuduktan sonra…
- Token aktarımı ile CFD’nin nakit uzlaşmasını ayırmak.
- Maliyeti brüt alım yerine net teslim edilen miktara bağlamak.
- Türkiye ve açıkça etiketlenmiş AB/Polonya örneklerinin kapsamını ayırmak.
Kavramları makaleden ayrılmadan öğrenin
CFD — fark sözleşmesi Marj — gerekli teminat Likidite Pozisyonun nominal tutarı Bakiye Merkez bankalarıKripto ile Forex arasında seçim yapmadan önce gerçekten ne tuttuğunuzu belirleyin. Token, sağlayıcıdaki döviz bakiyesi ve fiyat üzerine kurulmuş CFD farklı haklar verir. Aynı grafik, aynı saklama veya çıkış yolu demek değildir. Karşılaştırmayı piyasa etiketinden önce sözleşme, hizmet ve kullanım amacı üzerinden yapın.
Piyasa büyüklüğü yerine aynı ölçüyü karşılaştırın
Piyasa değeri belirli bir anda varlık stokunun değeridir; günlük işlem hacmi belirli süredeki işlemleri toplar. Kripto piyasa değerini günlük döviz hacmiyle bölmek, hangisinin sizin pozisyonunuz için güvenli olduğunu göstermez. İşlem büyüklüğü, fiyat, maliyet ve uygulanabilir çıkış şartları olmadan bu sayılardan kişisel kayıp olasılığı çıkarılamaz.
| Elinizdeki ürün | İlk sorunuz |
|---|---|
| Döviz bakiyesi | Saklama, dönüşüm ve çekim koşulları ne? |
| Kripto varlık | Anahtarı kim kontrol ediyor, aktarımı kim işliyor? |
| Döviz veya kripto CFD’si | Nominal tutar, teminat, uzlaşma ve finansman nasıl hesaplanıyor? |
Token aktarımı ile CFD kapatmak farklıdır
Hayalî T tokeni uyumlu adrese aktarılabilir olsun. Bu, her token veya sağlayıcıda çekimin bulunduğu iddiası değildir. Varlık, ağ ve hizmet sözleşmesini kontrol edin.
Korumanın ürün ve ülke kapsamını belirleyin
Türkiye’de yerleşik kişi bakımından kaldıraçlı işlemde SPK yetkisi kontrolü önemlidir. Yabancı bir grubun FCA veya AB lisansını görmek, Türkiye’de o ürün için yetkilendirme kanıtı değildir. Kripto varlık hizmet sağlayıcısının durumu ayrıca incelenir. SPK, 13 Mart 2025 duyurusunda iki kripto hizmet tebliğinin yayımlandığını açıklar; güncel yetki ve hizmet kapsamını resmî kayıttan doğrulayın.
Özellikle SPK’nın “Faaliyette Bulunanlar Listesi” için yayımladığı açıklamayı okuyun: geçici listede bulunmak tek başına yetkilendirilmiş olmak anlamına gelmez. Logo, uygulama adı veya bir başka grup şirketi yerine sözleşmedeki tüzel kişiyi eşleştirin. Bu yazı listedeki herhangi bir şirketi yetkili ilan etmez veya canlı durum kontrolünün yerine geçmez.
Kaynağın AB örneği ayrı bir rejimdir. ESMA’nın 17 Nisan 2026 açıklaması, MiCA geçiş dönemlerinin AB genelinde 1 Temmuz 2026’da sona erdiğini belirtir. AB müşterisi ilgili yetkili tüzel kişiyi ve hizmeti doğrulamalıdır; aynı markanın AB dışı şirketi otomatik aynı korumaya sahip değildir. Bu tarih ve MiCA kaydı Türkiye için bir izin sistemi olarak sunulamaz. Hiçbir yetkilendirme piyasa fiyatındaki düşüşü tazmin etme sözü değildir.
Sabit volatilite çarpanı yerine maruziyeti hesaplayın
Kaynağın tamamen hayalî doğrusal örneği: 1.000 USD özkaynakla 10.000 USD nominal maruziyet taşınıyor. Fiyatın aleyhe %2 hareketi, maliyetlerden önce 200 USD zarar; başlangıç özkaynağının %20’sidir. Hesap 10.000 × 0,02 ve 200 / 1.000 ile kontrol edilir. Kriptonun günlük volatilitesini, tasfiye olasılığını veya belirli bir piyasanın daha güvenli olduğunu ölçmez.
Kontrat çarpanı, hesabın para dönüşümü, tasfiye şartları ve boşluklar ayrı girdilerdir. İzin verilen yüksek kaldıraç, onun tamamının kullanıldığı anlamına gelmez. İki piyasanın volatilitesini her dönem için sabit bir katla ilişkilendirmek yerine aynı veri dönemi ve ölçüyü tanımlayın. Kaldıraç ve teminat incelemesi, teminatı azami kayıpla karıştırmayı önler.
Maliyetleri aynı paydada toplayın
Kaynağın sağlayıcıya ait olmayan hayalî tarifesinde her alım ve satım tutarına %0,10 ücret var. 10.000 USD alımın ücreti 10 USD; 10.100 USD satışınki 10,10 USD. Fiyat kazancı 100 USD iken iki ücret sonrası 79,90 USD kalır. İki ücretin de ilk tutar üzerinden 10 USD olduğu varsayımı yanlıştır. Başka giderler bu sonuca dahil değildir.
Makas, komisyon, ağ ve çekim ücretleri, finansman ve para dönüşümü ürün bazında değişebilir. Süresiz sözleşmenin fonlama aralığını her platform için aynı saat kuralı saymayın. Yüzde nominal ücret ile lot başına tutarı aynı büyüklüğe çevirerek karşılaştırın. Alım ücretinin nakitten mi tokenden mi kesildiğini de yazın; aynı yüzde farklı net teslim miktarı bırakabilir.
Yeni bağımsız TRY modeli: T’nin fiyatı sabit 100 TRY; 100 T alınıyor. Hayalî alım ücreti nakitten %1, yani 100 TRY; toplam ödeme 10.100 TRY. Çekim sırasında bakiyeden ayrıca 2 T kesiliyor ve cüzdana 98 T ulaşıyor. Başka gider, fiyat değişimi veya vergi modelde yok. Gerçek sağlayıcı tarifesi veya yatırım önerisi değildir.
Hedefe brüt alımı değil net teslimi eşleştirin. CFD’nin nakit uzlaşması token aktarımı yerine geçmez.
Küçük ekranda şemayı yatay kaydırabilir veya büyütebilirsiniz. Değerler ve sonuç aşağıdaki metinde de yer alır.
- 100 T alın
- 10.000 +100 TRY – Toplam nakit ödeme 10.100 TRY; ücret nakitten.
- Cüzdana ulaşan
- 98 T – 100 −2 T; fiyat değişmiyor.
- Teslim birimi maliyeti
- ≈103,0612 TRY/T – 10.100 /98; yalnız işaretleme değeri 9.800 TRY.
- Hedef tam 100 T teslimse
- 102 T →10.302 TRY – 10.200 +102 TRY; sabit 2 T kesintiyle 100 T kalır.
Teslim edilen birim başına toplam maliyet 10.100 / 98 ≈103,0612 TRY olur. Değişmeyen 100 TRY fiyatıyla yalnız işaretleme değeri 9.800 TRY; ödeme farkı 300 TRY’dir. Bu tutar 100 TRY nakit ücret ve model fiyatıyla 200 TRY değerindeki 2 T kesintiden oluşur; satış yapılmış bir vergi zararı değildir. Cüzdanda tam 100 T hedefleniyorsa 100 T almak yetmez: aynı sabit kesintiyle 102 T alınmalı; 10.200 TRY alım +102 TRY ücret =10.302 TRY ödenmelidir. CFD kârı bu teslim hedefini kendiliğinden karşılayamaz.
Açık piyasa sürekli erişim veya likidite değildir
Hafta sonu işlem olanağı, her saatte aynı likidite veya kesintisiz hizmet garantisi vermez. Kapalı işlem penceresi de açık pozisyonun boşluk ve finansman riskini kaldırmaz. Enstrüman takvimini, bakım duyurularını ve uygulama kapalıyken hangi emirlerin etkin kaldığını ayrı kontrol edin.
İzleme düzeninizi gerçek yükümlülükleriniz ve pozisyonun gereksinimleriyle eşleştirin. Bir piyasa otomatik sağlıklı rutin sağlamaz; sürekli ekran takibi de kaybı önleyen yöntem değildir. Bu karşılaştırma psikolojik tanı koymaz veya belirli çalışma saatleriyle tükenmişliği önleme sözü vermez. Planın işlem yapmama seçeneği de bulunmalıdır.
Stablecoin adı banka mevduatı anlamına gelmez
Bir para değerini hedefleyen token için rezerv, itfa hakkı, ihraççının yükümlülüğü ve saklama şartları sorulur. Her sahibin her anda bire bir nakde çevirebildiğini addan çıkarmayın. Alım satım fiyatı, itfa hakkı ve çekilebilen net miktar aynı ölçü değildir. Yeni teslim modeli, fiyat değişmese de net miktarın azalabileceğini gösterir.
Token arzındaki artış tek başına belirli miktarda ABD Hazine bonosu alındığını veya DXY’nin yönünü kanıtlamaz. Bunun için gerçek akımlar ve diğer etkiler hakkında kanıt gerekir. Tarihsiz rezerv başlığı yerine belge, kapsam ve tarihi saklayın; modeldeki hayalî ücretleri güncel ihraççı verisi gibi kullanmayın.
Dört karışıklığı ve vergi kapsamını ayırın
CFD’yi varlık mülkiyetiyle, işlem saatini garantili likiditeyle, yetkiyi fiyat kaybından korunmayla, geçmiş başarıyı uygun portföy oranıyla eşitlemeyin. On iki kârlı ay, evrensel kripto tahsis yüzdesi üretmez. Her maliyeti gerçek büyüklük ve çıkış amacına bağlayın; teminatın serbest kalması token alımı değildir.
Vergi ikametgâhı ve ürün türüne bağlıdır. Kaynağın açıkça Polonya’ya ait örneğinde vergi idaresi, sanal para karşılığında başka sanal para değişimini vergilendirilen satıştan ayırır; maliyet kayıtlarını ve PIT-38 beyanını ayrıca açıklar. Bu Polonya örneği Türkiye kuralı veya uluslararası form değildir. Türkiye’de kendi ikamet ve işlem koşullarınız için güncel GİB açıklaması ve gerektiğinde uzman değerlendirmesi alın; bu yazı Türk kripto vergisi oranı veya muafiyeti belirlemiyor.
Kararı tek bir ürün kontrolüyle tamamlayın
- Amacı yazın: banka hesabında nakit mi, başka cüzdanda belirli net token miktarı mı? Sözleşmenin bu sonucu sağlayıp sağlamadığını belirleyin.
- Tüzel kişi, ülke ve hizmet yetkisini resmî kayıttan eşleştirin. Geçici listeyi veya aynı markanın başka şirketini izin belgesi saymayın.
- Brüt miktar, iki bacağın ücretleri, ağ/çekim kesintisi ve finansmanı ayrı satırlara koyun. Varsayım yerine gerçek tarifeyi kaydedin.
- Çıkış, bakiye ve ücret belgelerini saklayın. Vergi sınıflamasını yalnız broker raporuna veya yabancı ülke formuna bırakmayın.
Sonraki Hisse ve Forex karşılaştırması aynı kontrolü şirket payı ve fiyat kontratına uygular: ekonomik hak, maliyet ve çıkış yolu ayrımı, ürün adından daha açıklayıcıdır.
Anladığınızı kontrol edin
Alıştırma: yaklaşık 2 dakika.
Yanıtı ve açıklamayı göster
Doğru: nakit sonuç kontrata göre hesaplanır. Token aktarımı varlığın kendisini ve kullanılabilir aktarım hizmetini gerektirir.
Diğer sorular
Yeni başlayan için kripto mu Forex mi daha uygun?
AB müşterisi MiCA bakımından neyi kontrol eder?
Kriptoda 1:100 kaldıraç tek başına tasfiye olasılığını gösterir mi?
Polonya’daki kriptodan kriptoya değişim örneği Türkiye için geçerli mi?
Fiyat değişmeden net teslim maliyeti artabilir mi?
Kaynaklar ve doğrulama
- SPK — Faaliyette Bulunanlar Listesi
Geçici listede bulunmanın tek başına yetkilendirme olmadığı açıklaması.
- SPK — Kripto hizmetleri için iki tebliğ, 13 Mart 2025
Düzenleme ve hizmet kapsamını gerçek tüzel kişiyle kontrol etme bağlamı; tam konsolidasyon incelemesi değildir.
- ESMA — MiCA geçiş dönemlerinin sonu, 17 Nisan 2026
Yalnız AB: 1 Temmuz 2026 sonu ve belirli yetkili tüzel kişi kontrolü.
- AB denetim otoriteleri — Kripto varlık riskleri
Hizmet, yetki, sınırlı koruma ve cüzdan güvenliği.
- Polonya vergi idaresi — Sanal para satışı
Açıkça Polonya örneği: sanal para değişimi, maliyet kaydı ve PIT-38; Türkiye kuralı değildir.
- SPK — İzinsiz kaldıraçlı işlemler, 23 Şubat 2023
Türkiye’de yerleşiklerin kaldıraçlı işlemlerinde yetkili kuruluş kontrolü.
Hesaplamalar açıkça belirtilen varsayımlara dayanır. Güncel piyasa verilerinin veya sağlayıcının koşullarının yerini almaz.
