ในบทความนี้
หลังอ่าน คุณจะสามารถ
- แยกราคาก่อนภาษีจาก VAT ในราคารวม
- จัดภาษีซื้อตามการใช้ก่อนใช้สัดส่วนต้นทุนร่วม
- แยกเงินจ่ายผู้ขายกับภาษีที่ผู้รับประเมินเอง
คำศัพท์ในบทความ
CFD: สัญญาซื้อขายส่วนต่าง · PIT-38 (แบบภาษีโปแลนด์) · ค่าคอมมิชชัน (Commission) · การชำระราคาและวันมูลค่า (Value date) ·
สมมติมีข้อเสนอให้จดกิจการเจ้าของคนเดียวในโปแลนด์และขึ้นทะเบียน VAT เพื่อขอคืนภาษีจากเครื่องมือซื้อขาย การจดทะเบียนเพียงอย่างเดียวไม่สร้างสิทธิหักภาษีซื้อ ต้องแยกว่ากิจกรรมอยู่ในความหมายกิจกรรมทางเศรษฐกิจสำหรับ VAT หรือไม่ รายการถูกจัดประเภทอย่างไร และซื้อเครื่องมือมาใช้กับอะไร การจัดการทรัพย์สินส่วนตัวกับการให้บริการทางการเงินที่ยกเว้น VAT เป็นคนละกรณี บทนี้อธิบายโปแลนด์ ไม่ใช่อัตราหรือกฎยื่นภาษีไทย
อัตรา23% กับเครื่องมือที่ซื้อจริง
อัตรามาตรฐาน VAT ของโปแลนด์ในปัจจุบันคือ23% แต่ไม่ได้ใช้กับสินค้าและบริการทุกอย่างในตะกร้าผู้ซื้อขาย คอมพิวเตอร์ จอภาพ โปรแกรม หนังสือ การฝึกอบรม พื้นที่ทำงาน และข้อมูล อาจมีอัตราหรือข้อยกเว้นต่างกัน ตรวจใบแจ้งหนี้และการขายแต่ละรายการ สำหรับบริการต่างประเทศต้องดูสถานะผู้ซื้อกับสถานที่ให้บริการตามกฎหมายด้วย ไม่ได้ดูเพียงประเทศผู้ขายหรือบริษัทประมวลผลการจ่ายเงิน
ป้าย100 PLN เท่ากัน แต่ยอดจ่ายอาจต่างกัน
สมมติซื้อเครื่องมือภายในโปแลนด์ในปี2026 โดยการขายนั้นคิด VAT23% ถูกต้อง ไม่มีส่วนลดหรือค่าเพิ่ม A ราคา100 PLN รวมภาษีแล้ว ส่วน B ราคา100 PLN ก่อนภาษี สำหรับ A ฐานก่อนภาษีคือ100÷1.23 =81.300813… และ VAT คือ100×23÷123 =18.699187… เมื่อปัดเป็นหน่วยย่อยของ PLN ได้ฐาน81.30 กับภาษี18.70 ส่วน B มีฐาน100 ภาษี23 และต้องจ่าย123 PLN
ราคารวมภาษีกับราคาก่อนภาษี
ซื้อเครื่องมือในโปแลนด์สมมติ23% A จ่าย100มี VAT18.70 B ราคา100ก่อนภาษีต้องจ่าย123 ไม่ตัดสินสิทธิหัก
| A ราคารวมภาษี | 100 PLN | ฐาน81.30 และ VAT18.70หลังปัด |
|---|---|---|
| B ราคาก่อนภาษี | 100 PLN | VAT23 จ่ายรวม123 |
| สิทธิหัก | ยังไม่ทราบจากป้ายราคา | ตรวจสถานะ การใช้ และกฎหมายแยกกัน |
VAT ใน100รวมภาษีคือ18.70หลังปัด ไม่ใช่23 และไม่ใช่ศูนย์เพียงเพราะซื้อส่วนตัว
แท่งใช้มาตราส่วนเดียวกัน และ A ปัดใกล้สุดถึง0.01 PLN มาตรา29a(6) แยก VAT ออกจากฐานภาษี การนำ100ที่รวมภาษีแล้วไปคูณ23%และบวก23อีกครั้งจึงนับภาษีซ้ำ ความต่างนี้เกี่ยวกับราคาซื้อ ไม่ได้จำลอง VAT จากผลซื้อขาย Forex และยังไม่ตัดสินว่าผู้ซื้อมีสิทธิหักภาษีซื้อหรือไม่
การจดทะเบียนไม่ใช่ส่วนลดที่รับรองแล้ว
สมมติซื้อสินค้าราคา5000 PLN ก่อน VAT และทั้งรายการใช้อัตรา23% ภาษีซื้อคือ1150 PLN แต่การจ่าย1150ไม่พิสูจน์ว่าจะเรียกคืนได้ มาตรา86(1) เชื่อมสิทธิกับการใช้งานที่ให้สิทธิตามกฎหมาย ส่วนมาตรา43(1)(41) ยกเว้นบริการเกี่ยวกับตราสารทางการเงินบางชนิดพร้อมข้อจำกัด ต้องตรวจว่าผู้ซื้อขายให้บริการดังกล่าวจริง หรือเพียงจัดการทรัพย์สินส่วนตัวนอกกิจกรรมทางเศรษฐกิจ ไม่เหมารวม CFD ทุกบัญชีเป็นยอดขายยกเว้นทั้งหมด
แม้เป็นบริการยกเว้น ก็ยังสรุปสิทธิเป็นศูนย์ทุกกรณีไม่ได้ มาตรา86(9) มีสิทธิแบบมีเงื่อนไขสำหรับบริการทางการเงินที่ระบุซึ่งเชื่อมกับประเทศที่สามหรือสินค้าส่งออก และมาตรา43(22) เปิดทางให้ผู้มีคุณสมบัติเลือกเสีย VAT สำหรับบริการที่ระบุต่อผู้เสียภาษี เมื่อครบเงื่อนไข ไม่ใช่ประโยชน์อัตโนมัติจากแบบ VAT-R ต้องอ่านสัญญา ลักษณะบริการ และเอกสารจริง
แยกการใช้งานก่อนใช้สัดส่วนหักภาษี
กิจกรรมผสมต้องจัดภาษีซื้อที่แยกได้ให้รายการที่มีสิทธิหรือไม่มีสิทธิโดยตรงก่อน มาตรา90 ใช้สัดส่วนยอดหมุนเวียนกับต้นทุนร่วมที่แยกจำนวนเกี่ยวข้องไม่ได้ โดยทั่วไปอาศัยปีก่อนและปัดขึ้นเป็นเปอร์เซ็นต์จำนวนเต็ม ตัวส่วนมีข้อยกเว้นตามกฎหมาย เช่น ธุรกรรมทางการเงินประกอบที่เข้าเงื่อนไข การลงทุนส่วนตัวนอกกิจกรรมทางเศรษฐกิจไม่ถูกนำมาเป็นยอดขายยกเว้นในสูตรโดยอัตโนมัติ
ถ้ากิจการมีเฉพาะรายการยกเว้น ไม่มีข้อยกเว้นที่ให้สิทธิหัก และเครื่องมือใช้เฉพาะกับรายการเหล่านั้น จึงจะไม่มีสิทธิหักสำหรับเครื่องมือตามสมมติฐานนั้น ภาระบันทึกและยื่นแบบต้องตรวจแยก ไม่ใช่ทุกคนที่ขึ้นทะเบียนต้องยื่นคำประกาศรายเดือนชนิดเดียวกัน เปรียบเทียบโครงสร้างใน JDG กับบริษัทโปแลนด์ ก่อนตัดสินจากป้าย VAT
ใบแจ้งหนี้สามใบอาจต้องแบ่งสามวิธี
แบบจำลองโปแลนด์สมมติมีภาษีซื้อที่คิดถูกต้องใบละ230 PLN ใบแรกใช้เฉพาะรายการที่มีสิทธิเต็ม ใบที่สองใช้เฉพาะรายการไม่มีสิทธิ ใบที่สามเป็นต้นทุนร่วมที่แยกไม่ได้ สมมติสัดส่วนที่จัดตั้งถูกต้องสำหรับใบที่สามเป็น20% ไม่มีใช้ส่วนตัว และครบเงื่อนไขอื่น
| การใช้ | VAT ซื้อ PLN | สิทธิในโจทย์ | หักได้ PLN |
|---|---|---|---|
| เฉพาะรายการมีสิทธิ | 230 | 100% | 230 |
| เฉพาะรายการไม่มีสิทธิ | 230 | 0% | 0 |
| ต้นทุนร่วมแยกไม่ได้ | 230 | 20% | 46 |
| รวม | 690 | จัดแยกก่อน | 276 |
หากนำ20%คูณ690ทั้งก้อนจะได้138 PLN ต่ำกว่าผลโจทย์138 ส่วนการหัก690เต็มจะสูงเกิน414 PLN สัดส่วน20% ไม่ได้อนุมานจากขนาดห้อง เวลาดูกราฟ หรือชื่อเครื่องมือ ตัวอย่างยังไม่รวมภาษีนำเข้า การแบ่งการใช้ส่วนตัวออกจากกิจกรรมทางเศรษฐกิจ หรือการปรับปรุงประจำปี
ซื้อในประเทศ บริการจาก EU และบริการนอก EU
รายการในประเทศต้องตรวจ VAT ที่คิดจริง สำหรับบริการข้ามพรมแดน ตรวจสถานะผู้ซื้อตามมาตรา28a สถานที่ให้บริการ และผู้มีหน้าที่ชำระตามมาตรา17 ผู้รับที่เป็นกิจการและเข้าเงื่อนไขกฎทั่วไปมาตรา28b อาจต้องรับรู้การนำเข้าบริการ ไม่ว่าผู้ขายอยู่ใน EU หรือนอก EU กิจการที่ได้รับยกเว้นก็อาจมีภาระนี้ การไม่มีทะเบียน VAT แบบใช้งานเต็มไม่ได้เปลี่ยนกิจการให้เป็นผู้บริโภค
หากเป็นผู้บริโภคจริง บริการอิเล็กทรอนิกส์ต้องพิจารณากฎสถานที่ให้บริการของผู้บริโภคแยกกัน ส่วนการที่ผู้รับต้องประเมินภาษีขายเอง หรือ reverse charge ไม่ทำให้หักภาษีซื้อได้เสมอ สิทธิฝั่งซื้อมีเงื่อนไขของตน จึงไม่รับรองว่าภาษีสองฝั่งหักล้างกันเป็นศูนย์จากใบแจ้งหนี้ต่างประเทศอย่างเดียว ตรวจนิติบุคคลคู่สัญญาจริงของ TradingView, ผู้ให้ VPS หรือผู้ขายส่วนเสริม อย่าเดาประเทศจากชื่อแบรนด์หรือที่ตั้งผู้รับชำระ
ตัวอย่างสมมติ: กิจการขึ้นทะเบียนแต่ไม่มีสิทธิหักสำหรับเครื่องมือชุดนี้
กำหนดว่าได้จัดประเภทกิจกรรมและการซื้อทั้งหมดแล้ว บริการต่างประเทศเป็นการนำเข้าบริการที่เสีย23% และไม่มีรายการใดมีสิทธิหักภาษีซื้อ ค่ารายเดือนก่อนภาษีของต่างประเทศคือเครื่องมือกราฟ60 PLN, VPS80 และส่วนเสริม100 ส่วนคอร์สในประเทศ200 PLN เป็นราคารวม VAT23% แล้วตามสมมติฐาน ไม่ใช่ราคาจริงของผู้ให้บริการ
| รายการ | ต่อเดือน PLN | ต่อปี PLN |
|---|---|---|
| บริการต่างประเทศก่อนภาษี60+80+100 | 240 | 2880 |
| คอร์สในประเทศรวมภาษีแล้ว | 200 | 2400 |
| รวมจ่ายผู้ขาย | 440 | 5280 |
| VAT ประเมินเองเพิ่มจาก240×23% | 55.20 | 662.40 |
| เงินออกทั้งหมด ไม่มีสิทธิหักในโจทย์ | 495.20 | 5942.40 |
VAT ในราคาคอร์สคือ200×23÷123 ≈37.40 PLN ต่อเดือน ซึ่งรวมอยู่ใน200แล้ว ไม่บวก37.40อีกครั้ง ส่วน55.20จากต่างประเทศเป็นเงินเพิ่มจากยอดจ่ายผู้ขาย440 ในสมมติฐานที่ไม่มีสิทธิหัก ทั้งสองกู้คืนไม่ได้ แต่มีตำแหน่งในงบต่างกัน ตัวอย่างไม่ได้จัดประเภทผู้ซื้อขาย CFD ส่วนตัวทุกคนเหมือนกัน ใบแจ้งหนี้แสดงภาษีที่คิด ส่วนสิทธิหักขึ้นกับกฎหมายและการใช้งาน
เก็บเอกสาร แม้ไม่ได้เป็นผู้ขึ้นทะเบียน VAT แบบใช้งานเต็ม
เก็บใบแจ้งหนี้และประวัติซื้อขายที่อ่านได้ แล้วตรวจ VAT กับต้นทุนภาษีเงินได้แยกกัน การ ชำระรายการ อนุพันธ์ส่วนตัวตามมาตรา30b ของกฎหมาย PIT ต้องพิจารณามาตรา22และข้อจำกัดที่เกี่ยวข้องในมาตรา23 ใบแจ้งหนี้เพียงใบเดียวไม่พิสูจน์ว่าสมาชิกกราฟ คอร์ส VPS หรือจอภาพเป็นต้นทุนที่หักได้ ตรวจความเกี่ยวข้องและข้อเท็จจริง ไม่เอา ค่าคอมมิชชัน หรือภาษีที่บันทึกแล้วมานับซ้ำ
การเพิ่มกิจกรรมที่เสีย VAT ในภายหลังไม่ทำให้ใบแจ้งหนี้เก่ามีสิทธิหักอัตโนมัติ ต้องตรวจการใช้ ช่วงเวลา และกฎปรับปรุง อ่าน ต้นทุนที่อาจหักภาษีเงินได้ และ การจัดเตรียม PIT-38 แยกจากสิทธิ VAT ชื่อแฟ้มปี-เดือน-ผู้ขาย-รายละเอียดช่วยตามหลักฐานได้ แต่ไม่มีระยะสิบนาทีต่อเดือนที่เหมาะกับทุกคน
ขั้นตอนถัดไป
- ทำรายการค่าใช้จ่ายรายปี แยกราคาในประเทศที่รวมภาษีจากใบต่างประเทศก่อนภาษีและภาษีประเมินเอง อย่าบวก VAT ซ้ำในราคาที่รวมแล้ว
- ตรวจว่าการลงทุนเป็นกิจกรรมทางเศรษฐกิจสำหรับ VAT หรือไม่ และแต่ละรายการมีสิทธิหักอย่างไร จัดตามการใช้เครื่องมือก่อนคำนวณสัดส่วนต้นทุนร่วม
- ให้ที่ปรึกษาภาษีโปแลนด์อ่านสัญญาซื้อขายกับบริการข้ามพรมแดน แล้วเทียบต้นทุนปฏิบัติตามกับ VAT ที่หักได้จริง ไม่รับรองว่าค่าปรึกษาถูกกว่าค่าบัญชีหรือคืนทุนเสมอ
- เก็บใบแจ้งหนี้และประวัติพร้อมปี เดือน ผู้ขาย และคำอธิบาย เอกสารช่วยสนับสนุนรายการที่เข้าเงื่อนไข ไม่สร้างสิทธิเอง
- ทบทวนทะเบียน ข้อยกเว้น และการปรับปรุงภาษีซื้อเก่ากับผู้ทำบัญชี กิจการยกเว้นยังอาจมีภาษีนำเข้าบริการและภาระยื่นตามมาตรา99(9) การออกจากสถานะ VAT แบบใช้งานเต็มไม่ลบภาระเหล่านั้นเอง
แบบฝึกเพิ่มสำหรับอ่านหน่วยให้ถูก: รายจ่ายสมมติ800+1000+1300+2500 THB รวม5600 THB ต่อเดือน หรือ67200 THB ต่อปี เป็นเพียงงบเงินจ่าย ไม่ใช่ราคาปัจจุบันหรือการแปลงจาก PLN และยังคำนวณ VAT ที่กู้คืนจากยอดนี้ไม่ได้ หากใช้เพียงตัวเลขรายรับสมมติ40000และ160000 THB จะได้สัดส่วน40000÷200000 =20% ทางคณิตศาสตร์เท่านั้น ไม่ได้กำหนดอัตรา VAT ไทย ไม่ได้พิสูจน์ว่ารายรับทั้งสองเป็นยอดที่เข้าเกณฑ์ในตัวเศษหรือตัวส่วน และไม่สร้างสิทธิหัก20% ของทุกใบ
กลับไปที่แบบจำลองโปแลนด์ต้นทุนร่วม100 PLN ก่อน VAT23% ถ้ามีสิทธิใช้20%กับรายการนี้จริง ภาษีซื้อ23และหักได้4.60 PLN ยังคงต้องจ่ายผู้ขาย123ก่อน ตัวอย่างนี้แยกจากเงิน THB ข้างต้นทั้งหมด ดู หมวดภาษี และให้ผู้เชี่ยวชาญประเทศที่เกี่ยวข้องตรวจกรณีจริง
ลองตรวจความเข้าใจ
การซื้อในโจทย์ราคา100 PLN รวม VAT23%แล้ว มี VAT อยู่ในราคานี้เท่าไร?
- 23 PLN
ตรวจคำอธิบาย
อัตรา23%ใช้กับฐานก่อนภาษี แต่100ในโจทย์รวมภาษีแล้ว ฐานจึงต่ำกว่า100
- 18.70 PLN หลังปัด
ตรวจคำอธิบาย
ถูกต้อง ฐาน100÷1.23 และ VAT100×23÷123 ปัดใกล้สุดหน่วย0.01 PLN ได้18.70
- 0 PLN ถ้าซื้อในนามส่วนตัว
ตรวจคำอธิบาย
สถานะผู้ซื้อส่วนตัวไม่ลบภาษีที่รวมในราคาขายที่เสียภาษี ต้องแยกจำนวน VAT จากสิทธิหักของผู้ซื้อ
ดูคำตอบที่ถูก
18.70 PLN หลังปัด
คำถามที่พบบ่อย
มีใบแจ้งหนี้และทะเบียน VAT แล้วหักภาษีได้ทุกเครื่องมือหรือไม่?
ไม่ ต้องตรวจการจัดประเภทกิจกรรม การใช้จริง และเงื่อนไขสิทธิ รายการยกเว้นก็มีข้อยกเว้นทางกฎหมายที่ต้องประเมิน ไม่เหมารวมว่าผู้ซื้อขายทั้งหมดมีสิทธิเต็มหรือศูนย์ บทนี้ใช้กฎหมายโปแลนด์
ขายเนื้อหาการศึกษาควบคู่แล้วใช้สัดส่วนกับทุกบิลได้หรือไม่?
ต้องแยกภาษีซื้อที่ระบุการใช้โดยตรงได้ก่อน แล้วจึงใช้สัดส่วนที่จัดตั้งถูกต้องกับต้นทุนร่วมที่แยกไม่ได้ ในตัวอย่างสามใบหักได้230+0+46=276 PLN ไม่ใช่20%ของ690หรือ690เต็ม การมีรายรับเสริมไม่ให้สิทธิทุกการซื้อโดยอัตโนมัติ
ซื้อบริการจาก EU กับนอก EU ต้องดูอะไร?
ดูผู้ขายคู่สัญญาจริง สถานะผู้รับ สถานที่ให้บริการ และผู้ชำระภาษีตามกฎหมาย กิจการที่ได้รับยกเว้นอาจยังต้องประเมินภาษีนำเข้าบริการ แม้ไม่ขึ้นทะเบียนแบบใช้งานเต็ม ส่วนผู้บริโภคจริงใช้กฎอีกชุด ไม่เดาจากชื่อ TradingView หรือ OVH
ควรเก็บใบแจ้งหนี้เมื่อไม่ได้ขึ้นทะเบียนหรือไม่?
ควรเก็บเพื่อกระทบยอดและประเมินสิทธิที่เกี่ยวข้อง แต่เอกสารไม่สร้างสิทธิ VAT หรือต้นทุน PIT เอง การเปลี่ยนกิจกรรมภายหลังต้องตรวจเวลาและกฎปรับปรุง ไม่ใช่หักใบเก่าทั้งหมดได้ทันที
ทำไม100รวมภาษีมี VAT18.70แทน23?
100รวมฐานและภาษีแล้ว จึงหาร1.23หาฐาน และใช้100×23÷123หาภาษี ถ้า100เป็นราคาก่อนภาษี จึงค่อยเพิ่ม23และจ่าย123 PLN
ออกจากสถานะ VAT แบบใช้งานเต็มแล้วไม่ต้องประเมินภาษีบริการต่างประเทศหรือไม่?
ไม่สรุปเช่นนั้น กิจการยกเว้นอาจยังมีหน้าที่นำเข้าบริการและยื่นแบบตามมาตรา99(9) ต้องตรวจสถานะและการซื้อจริง พร้อมการปรับปรุงภาษีซื้อเดิม
